Logo | Protestantse Kerk Nederland

Kerkleven Nieuws

Moed houden

We zeggen het zo vaak tegen elkaar of tegen onszelf, want moed verloren al verloren. Een waar woord. Maar wat als je net te horen hebt gekregen dat je ernstig ziek bent of een dierbare hebt verloren, als je elke dag pijn hebt of misselijk bent… Hoe hou je de moed er dan in? 

In gesprekken die ik als geestelijk verzorger in het Slingeland ziekenhuis heb, gaat het vaak over die vraag en het zoeken naar moed, want ook al wensen we het elkaar regelmatig toe, een gebruiksaanwijzing wordt er niet bij gegeven.

En die is er ook niet, want moedig zijn, betekent voor iedereen weer net iets anders.

Anne van der Meiden heeft het begrip moed in zijn boek “Moed houden” mooi omschreven:
Moed is de bereidheid met pijn, tegenslag, angst en intimidatie om te gaan en die te weerstaan.
Moed opent een weg naar voren. Wie moed heeft durft iets te doen of te laten en hoopt dat het lukt. Wie moedeloos is, begint nergens aan.

Iedereen heeft een bepaald soort moed, maar het is niet iets dat je voor eens en altijd bezit en er altijd weer bij kunt pakken als je in moeilijke tijden zit. Je kunt de moed ook verliezen of doorgaan met de moed der wanhoop.

Dat laatste is niet prettig, want moed helpt ons het meest als het verbonden is met hoop en vertrouwen.

Het geeft ons moed als we weten waar we voor strijden en als we daar een weg voor kunnen uitstippelen.

Dat zie je vaak als mensen te horen krijgen dat ze ernstig ziek zijn. Eerst lijkt alles verloren en ben je totaal verslagen, maar dan dienen zich toch behandelopties aan of lieve mensen die zeggen dat ze jou niet loslaten. Er is nog tijd, een pad om te gaan, dat geeft moed en vertrouwen. De moed straalt hoop op een uitweg uit. Eigenlijk heb je moed als voedsel nodig om je hoop waar te maken en je hebt hoop nodig om de moed niet te verliezen.

In veel gesprekken in het ziekenhuis gaat het om het zoeken en vinden van de hoop. Die zoektocht an sich getuigt al van moed, vind ik. De ene keer is het de moed om het verleden onder ogen te durven zien, de andere keer om na te denken over het levenseinde, of om met veel pijn toch de therapie te volgen in de hoop weer op te knappen.

In zulke gesprekken gaan we ook op zoek naar wat bemoedigt, wat helpt het vol te houden, stappen te zetten of te kunnen loslaten. Dat kunnen lieve mensen zijn, (klein)kinderen, indrukwekkende gebeurtenissen, mooie wijze teksten, het geloof in God, vertrouwen in de liefde.

Het helpt vaak als mensen daar al eens over nagedacht hebben en nu weten/voelen waarom het één nog wel en het ander niet meer bemoedigt.

Dit heeft mij doen beseffen dat het voor iedereen wel eens goed is om stil te staan bij wat je moed geeft in het leven.

En misschien moet je het gewoon eens opschrijven om uit te kunnen putten als het leven je heel zwaar valt. Als het lef (het Hebreeuwse woord voor hart) vraagt om te leven.

Niet als een soort handboek om er bij te kunnen pakken dat elk dreigend moedverlies te lijf gaat, maar gewoon om je in moeilijke tijden ook te kunnen herinneren aan het goede, mooie, bemoedigende.

Het zou je net weer even verder kunnen helpen om toch die dag weer door te komen.

Als ik zelf bang ben om iets te gaan ondernemen of zorgen heb en daarin dreig te verdwijnen, dan helpt het geloof mij dat God mij aanvaard zoals ik ben, ondanks al mijn falen.

Ook voel ik mij bemoedigd door de woorden uit een lied van Daniël Loohues:” En as de liefde mar blef winnen komp ’t allemaol wel goed.”

Ik weet dat ik daarmee heel veel aan kan en aan durf.

Zo hebben we allemaal onze eigen moedvoorzieningen die ons kunnen helpen moed te blijven houden.

Courage zoals de fransen elkaar toe wensen. Hierin zit het woord coeur, hart. Dat wat ons hart doet blijven kloppen. Eigenlijk is het een heel mooie groet en is het helemaal niet zo gek als we elkaar toewensen moed te houden. Zo lang het maar geen loze kreet wordt en wij onszelf durven te verbinden met wie moed nodig heeft, want vaak zijn juist de mensen om iemand heen één van de grootste bronnen van moed.

Kim Jansen-Oberink,
geestelijk verzorger Slingeland Ziekenhuis

Anne van der Meiden, Moed houden, gedachten over dapper leven, 2015.

Daniël Loohues, als de liefde maar blijft winnen

Historisch besluit over organisatie van Protestantse Kerk

ma 25 sep. 2017

Met ingang van 1 mei 2018 heeft de Protestantse Kerk niet 75 classes, maar elf classes. En iedere classis krijgt een classis-predikant. Dat heeft de generale synode op vrijdag 22 september besloten.

Deze verandering is onderdeel van de toekomstvisie ‘Kerk 2025’ van de Protestantse Kerk in Nederland.

Kerk 2025 is ingezet als een geestelijk proces van vernieuwing om overal binnen de Protestantse Kerk (meer) toe te komen aan de kern van kerkzijn. Dit proces is al in 2014 ingezet. Om ruimte te maken voor dit geestelijke proces heeft de generale synode toen besloten dat een herziene inrichting van de Protestantse Kerk in Nederland nodig is.

Nadat de synode zich op 18 november 2016 voor het eerst uitsprak over een andere inrichting van de classes, zijn de eerste teksten toegestuurd aan de classes om ze in overweging te nemen (in kerkelijk jargon: considereren). Op basis van deze overwegingen zijn er diverse wijzigingen in de eerste versie van de tekst aangebracht. De tweede versie van deze tekst is tijdens de vergadering van de generale op 22 september 2017 besproken.

Er is door de synodeleden uitgebreid over deze versie van de kerkorde voorstellen gediscussieerd. Het was een discussie op detailniveau, want over het algemeen waren de synodeleden het eens met de ingezette koers om het aantal classes te verminderen van 75 naar elf en het instellen van een classis-predikant.

Scriba René de Reuver realiseert zich goed dat vergaderen over kerkorde voorstellen het risico in zich heeft dat ‘Kerk 2025 kan lijken op reorganisatie en management’. De Reuver geeft aan dat het ‘goed is om van dit gevaar bewust te zijn, maar dat de besluiten van vandaag geen doel op zich zijn, maar een middel om ruimte te scheppen voor inhoud. Om kerk te kunnen zijn in deze tijd en samenleving: inspirerend, missionair, velen tot zegen’.

Bekijk hier een video met een aantal eerste reacties op dit historische besluit van de generale synode:

BewarenBewaren

Hoe help je leraren die worstelen met de Bijbel?

‘Leraren worstelen met de Bijbel op christelijke scholen’, kopten veel kranten in de afgelopen week. Corina Nagel, Kerk&School-specialist van de dienstenorganisatie, heeft een aantal tips hoe predikanten en kerkelijk werkers leraren bij deze worsteling kunnen helpen.

Onderzoek naar ‘De Bijbel op school’

In opdracht van Verus, de koepelorganisatie van het christelijk en katholiek onderwijs, voerden Elsbeth Visser-Vogel voor de PThU en Corina Nagel-Herweijer voor de CHE een kwalitatief onderzoek uit naar het bijbelgebruik op christelijke scholen in het primair en voortgezet onderwijs. Het persbericht en het volledige onderzoeksrapport kunt u hier lezen.

De Bijbel zit in het DNA van de school

Uit het onderzoek blijkt dat ieder van de onderzochte scholen de Bijbel gebruikt en dit ook belangrijk vindt. De Bijbel heeft een plek in dagopeningen, vieringen, in toespraken en wordt verbonden met andere vakinhouden. Daarnaast is de Bijbel voor veel leraren en schoolleiders een heel belangrijke inspiratiebron. Met behulp van bijbelse kernbegrippen als ‘genade’, ‘barmhartigheid’ en ‘rechtvaardigheid’ vertelden zij hoe zij met elkaar en hun leerlingen om willen gaan. Op die manier kleurt de Bijbel eigenlijk de hele schoolcultuur.

Uitdagingen bij het gebruik van de Bijbel

Een andere belangrijke conclusie is dat leraren en schoolleiders uitdagingen ervaren op het gebied van bijbelgebruik. Veel leerlingen en leraren zijn niet meer vertrouwd met de Bijbel, waardoor het een vreemd en irrelevant boek voor hen is. Tijdens de gesprekken vertelden veel leraren dat ze eigenlijk meer kennis van de Bijbel én meer vaardigheden nodig hebben om de Bijbel goed in hun onderwijs te gebruiken.

Wie pakt de handschoen op?

Verus heeft al aangegeven leraren te willen ondersteunen om deze uitdaging aan te gaan. Maar is Verus de enige organisatie die wat voor deze leraren kan betekenen? Verschillende voorbeelden uit het land laten zien dat ook lokale kerken de leraren in hun woonplaats kunnen helpen de Bijbel binnen hun school te gebruiken. Op deze plekken wordt de kerk gezien als een partner die de school kan helpen haar christelijke identiteit handen en voeten te geven en kan helpen de Bijbel op een goede manier te gebruiken. Bij een dergelijk partnerschap spelen predikanten, kerkelijk werkers en jongerenwerkers vaak een belangrijke rol.

De predikant op school

Op verschillende plekken in het land onderhouden predikanten warme contacten met de school en helpen zij op verschillende manieren de Bijbel binnen de school een plek te geven. Sommige predikanten zijn wekelijks een dag op school te vinden en zijn op deze manier beschikbaar voor vragen van leerkrachten en ouders. Anderen verzorgen gastlessen over de Bijbel en geloof voor leerlingen. Ook zijn er predikanten die workshops geven aan schoolteams over ‘de identiteit van de school’ of over ‘kindertheologie’ of die het team een kloosterretraite aanbieden. Weer anderen helpen de school na te denken over het curriculum voor de godsdienstlessen of de methode die de school het beste kan kiezen voor de dagopening. Kortom, op tal van plekken speelt de predikant een belangrijke rol binnen de school en is hij of zij een graag geziene gast.

Een graag geziene gast zijn of worden

Corina Nagel, niet alleen onderzoeker binnen dit onderzoek, maar ook Verbindend Specialist Kerk & School voor de Protestantse Kerk, ziet in het contact met het veld een aantal factoren die kerken helpen van betekenis te worden of te zijn voor scholen en geeft hierbij tips:

  • Maak gebruik van de natuurlijke contacten die er zijn tussen kerk en school. Ouders met kinderen op school kunnen bruggen slaan.
  • Werk als het mogelijk is vanuit bestaande structuren. In veel plaatsen is of was er al contact tussen kerk en school. Gebruik dit contact om te bespreken welke vormen van samenwerking nog meer mogelijk of wenselijk zijn.
  • Investeer in relaties binnen de school. Voor sommige leerkrachten en schoolleiders zal het vertrouwen echt moeten groeien.
  • Biedt expertise aan. Predikanten, kerkelijk werkers en jongerenwerkers bezitten kennis en vaardigheden als het gaat om godsdienstdidactiek en -pedagogiek, waar leraren behoefte aan hebben. Met deze competenties kunt u leraren in de school verder helpen.
  • Denk creatief en stem af. In de praktijk blijken de mogelijkheden om de relatie tussen kerk en school vorm te geven bijna eindeloos. Ga, door goed af te stemmen, na waar de behoefte de school en uw expertise elkaar het beste raken.

Auteurs: Corina Nagel & Elsbeth Visser-Vogel

 

 

BewarenBewaren

Oproep: stuur uw ervaring met de kerk

Hoe en wanneer bent u persoonlijk en positief geraakt door de kerk? Een gebeurtenis die u bemoedigde, een gesprek dat troostte, een ontmoeting die u weer op weg hielp…

Hoe en wanneer bent u persoonlijk en negatief geraakt door de kerk? Een ontmoeting die u kwetste, een gesprek dat u deed afknappen, een gebeurtenis die u deprimeerde…

Ofwel: wanneer werd u echt blij van de kerk en wanneer echt verdrietig? Als voorbereiding op een publicatie rond ‘Kerk 2025, Waar een Woord is, is een weg’ zijn we op zoek naar mensen die (een van) deze vragen kunnen beantwoorden.

Mail uw reactie (max. 500 woorden) met uw contactgegevens vóór 1 november naar j.van.dijk@protestantsekerk.nl. Als uw reactie wordt geselecteerd, nemen we contact met u op.
Alvast hartelijk dank voor uw medewerking!

Twee kalenders: handig & inspirerend

Adventskalender 2017: Kwetsbaar als een kind

De adventskalender 2017 ‘Kwetsbaar als een kind’ is gemaakt om de adventstijd bezinnend door te komen en neemt de lezer mee op weg naar Kerst. Alle dagen in de kalender hebben een meditatieve tekst en mooie afbeelding en kunnen als ansichtkaart gestuurd worden. De teksten hebben betrekking op het thema ‘Kwetsbaar als een kind’ en sluiten daarmee aan bij het thema van de kerstcampagne van Kerk in Actie ‘Geef hoop aan een kind op de vlucht’

Kerkkalender: voor iedereen die kerkelijk werk wil plannen

Een kerkkalender helpt bij het inplannen van alle activiteiten van uw gemeente. Tegelijkertijd is deze kalender het publieksjaarverslag 2016 van de dienstenorganisatie

Studiedag vrijdag 29 september 2017 Kerk & Zorgdag

Omgaan met eenzaamheid De jaarlijkse Kerk & Zorgdag op 29 september staat in het teken van eenzaamheid. Hoe kom je eenzame mensen op het spoor? Wat kun je doen? En wat wordt er al gedaan? Overkomt het jezelf?

Anja Machielse, bijzonder hoogleraar aan de Universiteit van de Humanistiek, zal een inhoudelijke bijdrage leveren aan de dag. Zij is gespecialiseerd in onderzoek naar kwetsbare ouderen. In haar werk verbindt ze theorie en praktijkkennis. Belangrijke thema’s in haar werk zijn eenzaamheid en sociaal isolement, zelfredzaamheid, existentiële problemen en zingevingsvragen. De nadruk ligt daarbij op ‘empowerment’: wat hebben mensen nodig om ‘goed’ ouder te worden en hoe kan de insluiting van kwetsbare ouderen (en andere kwetsbaren) in de samenleving worden gestimuleerd?

Teus Hubert (Federatie van Diaconieën) gaat in op de relatie tussen armoede en eenzaamheid. Armoede kan al te makkelijk leiden tot toenemend sociaal isolement. Dat is niet hetzelfde als eenzaamheid, maar gaat wel vaak hand in hand.

Praktijkervaringen delen

Wij geloven in delen. Geïnspireerd door Jezus Christus, willen wij delen wat ons gegeven is. Op verschillende manieren zetten kerken zich in tegen eenzaamheid. Op de Kerk & Zorgdag delen plaatselijke gemeenten hun ervaringen met zorgzaam kerk-zijn, onder andere de Petrakerk Rotterdam, Diaconaal Platform Oldebroek, Hervormde gemeente Leerdam (Samen Eten).

Programma

10.00 uur inloop met koffie en thee
10.30 uur opening door Janet Bac, projectleider Zorgzame Kerk
10.45 uur Teus Hubert: Vice-voorzitter van de Federatie van Diaconieën
11.00 uur Carrousel : 3 x 20 minuten presentatie van lokale kerken
12.00 uur lunch en gelegenheid tot netwerken
13.00 uur Carrousel : 3 x 20 minuten presentatie van lokale kerken
14.00 uur Bijdrage van prof. dr. Anja Machielse
14.40 uur Rondetafelgesprek naar aanleiding van de lezing
15.30 uur Afsluiting

Organisatie: Kerk in Actie, Protestantse Kerk in Nederland, Federatie van Diaconieën
Datum: vrijdag 29 september, 10.00 – 15.30 uur
Locatie: Landelijk Dienstencentrum Utrecht
Kosten: € 10,- inclusief lunch

Nationale Bijbelzondag: 29 oktober 2017 

Zondag 29 oktober is het Bijbelzondag. Vlak voor 31 oktober, precies 500 jaar na de kerkhervorming, die de Bijbel opnieuw centraal stelde. In dit Reformatiejaar zullen honderden kerken op Bijbelzondag in een feestelijke dienst stilstaan bij dat bijzondere boek, onder het thema: ‘Vier je Bijbel’.

Het Nederlands Bijbelgenootschap (NBG) nodigt kerken met dit thema uit om aandacht te geven aan de betekenis van de Bijbel in hun eigen kring én wereldwijd. We kunnen dankbaar zijn voor het feit dat wij bijbels in onze eigen taal hebben. Dat is het waard om te vieren.
Kerken kunnen een project steunen voor de verspreiding van prentenbijbels in China.

Materialen
Het NBG stelt materiaal voor jong en oud beschikbaar om Bijbelzondag tot een feestelijke dag voor de hele gemeente te maken. Predikanten kunnen kosteloos een dienstschets opvragen met liturgische suggesties. Ook komt er materiaal beschikbaar voor kinderen: een programma van Bijbel Basics, de nieuwe gratis kinderdienstmethode. Naast een bijbelverhaal worden diverse werkvormen aangeboden.

De materialen zijn te bestellen via: bijbelgenootschap.nl/bijbelzondag.

Bron: Nederlands Bijbelgenootschap